In Amsterdam worden we voor deze verkiezingen gtered door de bel: de stemcomputers zijn niet 'veilig' genoeg om op 22 november te kunnen gebruiken: we mogen weer met die grauwe formulieren en die afgesleten rode potloden in de weer. Wel zo fijn. En wel zo veilig.
Een paar maanden geleden zag ik op de tv een Profiel (minidocumentaire) van Rop Gonggrijp (ondernemer, oprichter en ex-eigenaar van xs4all, computerdeskundige). Hij waarschuwde toen al indringend tegen de stemcomputer. Een bedreiging voor de democratie zei hij. En wel, omdat er eigenlijk geen check/double-check mogelijk is. In een druk op een toets heb je je stem uitgebracht, die wordt met diezelfde snelheid doorgesluisd naar een centraal punt en daar worden, alweer in een flits, de tellingen verricht. En wie controleert eigenlijk of het allemaal wel eerlijk gaat? Gonggrijp is ook degene die met zijn Stichting Wij Vertrouwen Stemcomputers Niet aan het licht heeft gebracht dat de stemcomputers die door Sdu geleverd worden niet beveiligd zijn, door het signaal kan in wijde omtrek worden nagegaan hoe gestemd wordt.

Nu was het altijd zo dat als je het buurthuis, gymlokaal (of, zoals bij mij, de kerk) binnenkomt er 2 x drie brave mensen (die zien er altijd heel betrouwbaar uit) zitten, die allemaal een TAAK hebben. Eén pakt je stemkaart aan, een tweede zoekt in een lange lijst naar je naam en nummer en controleert of dat allemaal klopt, de derde geeft je plechtig het stembiljet, je wordt helemaal vervuld van gewichtigheid als je naar het stemhokje gaat, daar binnen pieker je nog even, je zweeft nog wat, aarzelt voor je uiteindelijk dat ene hokje rood kleurt met dat bijna vergane potlood. Dan mag je het biljet, onder het goedkeurend oog van de stembureaubeambten, in zo'n grote groene bus doen. Wat een heerlijk ritueel, en wat jammer dat dat maar, door de bank genomen, eens per twee jaar mag! En eigenlijk in een vloek en een zucht voorbij is.
Ik ben het met Gonggrijp volkomen eens dat deze methode misschien wat omslachtig is, maar toch meer garantie biedt op controle en checks dan die computers. Hoeveel mensen zitten in al die stembureaus niet met hun bekertjes koffie en hun pakjes brood en die grote formulieren te kijken of alles wel naar behoren gaat? Honderden, duizenden misschien wel. En hoeveel controleren het stemgedrag van een hele stadsbevolking met de computer? Misschien 4, of 5? In elk geval te weinig. Als de wind verkeerd staat kunnen we het schudden met die stemmen, met onze kostbare democratie.
Het schijnt dat er nu worsten gerookt worden in de oude stembussen, of barbecues in worden gesticht. Ze werden namelijk voor een prikje verkocht toen de Nieuwe Tijden aanbraken: de electronische stemweg.
Dat is weer een probleempje dat nog even voor 22 november moet worden opgelost.