middenin het never ending debat over het omroepbestel las ik dit weekeinde weer eens een paar kranten heel goed en grondig. Volkskrant, NRC en Het Parool. Was ik uren en uren mee zoet en aan het eind had ik het gevoel dat ik echt wijzer was geworden. Het was eigenlijk heerlijk, vergeleken met de massa's fast food die ik elke dag tot me neem uit gemakucht en drang tot geamuseerd te worden. Tegelijk dacht ik Het is bloedgevaarlijk wat er in krantenland gebeurt de laatste jaren, uitmondend in de overname van PCM door de Belgische krantenmagnaat Thillo. De man die NRC en Volkskrant oubollig vindt, die helemaal tippelt op NRC Next (vind ik ook een heerlijke krant trouwens) en vindt dat het allemaal best met minder journalisten/geld toe kan. Misschien ben ik te somber, maar als het soortelijk gewicht van de kranten net zo achteruit zal gaan als dat van de omroepen, hou ik mijn hart vast. Gebrek aan informatie en analyse maakt een volk dom en wakker.

Ik post hier de column van Jan Blokker (NRC Next) van vandaag, donderdag 5 maart. 

Moeten we nu allemaal Belgen of Vlamingen worden?

 Zouden de Belgen zich met PCM nu gewroken voelen voor de listige wijze waarop Wouter Bos ze vorig jaar met een uitgeklede Fortisbank liet zitten?

In baar geld was de ene transactie natuurlijk een paar miljard duurder dan de andere, maar belangrijker in die dingen is altijd de emotie, de idee, het beginsel. Fortis was hun machtige bank. De kranten van PCM waren onze machtige kranten. Ik zag in Het Journaal een snel shot passeren van het bord dat kennelijk staat opgesteld bij de ingang van het (familie)bedrijf Van Thillo, en waarop je kunt lezen welke kranten en tijdschriften ze al hebben. In de gauwigheid noteerde ik naast Het Laatste Nieuws en De Morgen, ook nog titels als Dag Allemaal, Goed Gevoel, Genieten, Woef en Joepie.

Ziet u daar vanaf 1 mei met droge ogen Trouw en AD tussen staan? Nou, die misschien nog wel. Maar de Volkskrant en NRC Handelsblad, om van next nog maar te zwijgen?

Ik raadpleegde op internet Belgische reacties, en vond er eentje van Peter Vandermeersch, hoofdredacteur van De Standaard, van wie me is bijgebleven dat hij zich indertijd over een vrolijke Waalse satire op de denkbeeldige opsplitsing van België, extreem kwaad maakte. Een echte Vlaming dus.

‘Ik verwonder me over Nederlandse kranten’, zei hij. ‘Ze zijn zo oubollig. Alleen nrc.next, die krant kan mij bekoren. De frisheid van next zie ik niet bij de NRC, niet bij Trouw en ook niet bij de Volkskrant’.Leuk om te horen van een vreemde. Op de vraag van zijn interviewer of De Standaard zelf niet erg regionaal opereert, glimlachte Peter: ‘Ik luister veel beter naar de markt dan mijn Nederlandse collega’s. De gemiddelde Vlaming is een beetje bang voor de boze buitenwereld.’

Sinds Vandermeersch z’n duurste buitenland-correspondenten aan de kant deed, koopt zijn krant artikelen van o.a. de NRC, en dat bevalt ’m best. ‘Onze buitenlandberichtgeving is niet zo goed als die van de Volkskrant of de NRC, maar we zijn goed genoeg’.

Ju, ju.

Ofschoon bij Belgische hoofdredacteuren (of alleen Vlaamse?) minder een punt wordt gemaakt van de strikte scheiding tussen kranteneigenaar en redactie dan bij ons, houden journalisten van De Morgen protestbijeenkomsten over de manier waarop hun krant (recentelijk opgekocht door De Persgroep) onmiddellijk personeel moest inleveren. Staat Christian van Thillo in België terecht bekend als Monsieur 25% omdat hij van elk dagblad waarop hij de hand heeft gelegd, meteen een kwart van de redactie ontslaat? Maar hij schijnt ook al ‘de Berlusconi van Vlaanderen’ te zijn genoemd, wat me typisch het product lijkt van een kleinelandencomplex – ‘Balkenende is de Roosevelt van Nederland’. Heeft Van Thillo trouwens een Belgische voetbalclub? Maar dan nog.

Het Journaal was ook nog even bij minister Plasterk langs geweest. De bewindsman (van een kabinet dat geen hand heeft uitgestoken om één dagblad uit de klauwen van de Vlaamse Leeuw te redden), sprak er zijn zorg over uit dat de vijf kranten die nu voor 51 procent van Christian worden (NRC, Volkskrant, Trouw, AD, plus Het Parooldat hij al had) onder die ene eigenaar wel eens minder prudent zouden kunnen omspringen met de plurifomiteit. ‘Eigendom is eigendom’, zei hij veelbetekenend, alsof hij die Thillo voor geen cent vertrouwt. Maar wat vond hij een paar jaar geleden dan van die andere eigenaar die vijf kranten in eigendom had? Kletskoeker.

Hoe het afloopt weet ik niet. Misschien denkt u op een dag: waarom schrijft hij nooit meer eens iets onaardigs over christendemocratische Vlamingen die allemaal abonnee zijn van De Standaard?

Dan heeft de strenge nieuwe eigenaar me voor ’t laatst gewaarschuwd. Maar tegen die tijd kan ik altijd nog solliciteren bij de NRC die zich ergens veilig heeft ingekocht.